Στην τελευταία ανάλυση, η πολυπλοκότητα των αιτίων κοινωνικών συγκρούσεων αντιστοιχεί στην πολυδιάστατη πραγματικότητα της ανθρωπότητας. Καθώς οφείλουμε να αντιμετωπίσουμε την κοινωνία -ιδιαίτερα τη σύγχρονη- με πολυπλοκότητα, πρέπει να συλλάβουμε τη δυναμική των αιτίων συγκρούσεων στην συγκεκριμένη τους αλληλεπίδραση και αλληλεξάρτηση. Κάθε φορά, η αλληλεξάρτηση έχει τη δική της ιστορικότητα και τη δική της αναφορά στο μακρο-κοινωνικό επίπεδο.

Μια πραγματική κοινωνιολογική εξέταση προσπαθεί να αντιληφθεί την πλήρη αλυσίδα αλληλεπιδράσεων ανάμεσα σε ομάδες, θεσμούς, λειτουργίες και διαδικασίες στην διαχρονική τους προοπτική. Έτσι, η εμπειρική προσέγγιση συνδυάζεται με ορισμένες θεωρητικές κατευθυντήριες γραμμές που αναφέρονται στην κοινωνία ως σύνολο.

Αντί να πιστεύουμε σε έναν ειδυλλιακό τύπο κοινωνίας χωρίς συγκρούσεις, είναι σοφότερο να μελετάμε, να κατανοούμε και να τις εξηγούμε επιστημονικά, προκειμένου να βρούμε τρόπους για την περιορισμού τους. Εάν η δημιουργία μιας κοινωνίας χωρίς συγκρούσεις είναι ένα ουτοπικό σχέδιο, μπορούμε να επιδιώξουμε πιο μετριοπαθή στόχους. Μπορούμε να βρούμε τρόπους να κάνουμε τις συγκρούσεις πιο πολιτισμένες, να τις ελέγχουμε, να τις διαχειριζόμαστε και, μερικές φορές, να τις επιλύουμε προς όφελος της κοινωνίας.